Zaporizhzhia Nükleer Santrali Çevresindeki Güç Dengesi ve Uluslararası Tartışmalar

İsminin anılması gerekli olan son gelişmelerde, ABD ile Rusya arasında Zaporizhzhia Nükleer Güç Santrali üzerinde ortak yönetim konusundaki görüşmelerin sürdüğü iddia ediliyor; bu plan Ukraine’in katılımı olmadan ele alınıyor. Putin, Cumhurbaşkanı olarak görüşmelerin enerji akışını Bitcoin madenciliği için kullanmayı da içerebileceğini belirtti. Ayrıca Moskova ile Washington’ın Ukrayna’ya elektrik temini seçeneklerini de değerlendirdiği ifade ediliyor. Putin ayrıca, Ukraynalı uzmanların Avrupa’nın en büyük nükleer santralinde çalışmaya devam edeceğini, ancak Rus pasaportları taşıyacaklarını kaydetti. 2022 Mart ayında Rus güçlerinin sancaktaki santrali ele geçirmesiyle durum değişmiş durumda.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy, ABD ile ortak bir işletim fikrini önermiş ve Zaporizhzhia meselesinin ABD’nin barış planında en kritik noktalarından biri olduğunu belirtmiştir. Uluslararası topluluklar ve özellikle IAEA, Ukrayna’nın katılımı olmadan alınan kararların yasa dışı olduğuna vurgu yapıyor.

Enerji Şebekesi Krizi ve Güncel Gelişmeler

Zaporizhzhia Nükleer Santrali şu an şebekeye elektrik verememekte; 2022’de Rusya tarafından ele geçirildiği için altı reaktör güvenli bir şekilde kapalı durumda ve sadece acil dizel jeneratörler ile soğutma sağlanıyor. Rusya’nın bu süreçteki insansız hava araçları ve füzeleri enerji altyapısını baskı altında tutuyor. Wall Street Journal’a göre, Rusya enerji altyapısını hedef alırken 5.000’den fazla füze ve uzun menzilli drone kullanmış durumda.

Analistler, Ukraina’da mevcut kurulumlar altında kripto madenciliğinin bazı operasyonları için enerji tüketiminin hesaplandığını belirtiyor. Molfar adlı özel istihbarat ajansının çalışmalarına göre Temmuz 2023 ile Haziran 2024 arasında Ukraine’da üç aktif kripto madencilik havuzunun yaklaşık 33 kW/saatlik tüketim yaptığı tahmin ediliyor. Bu veriler açık kaynaklardan elde edilmiştir.

Şu anda ABD resmi bir açıklama yapmamış olsa da Zaporizhzhia konusunda yürütülen görüşmelerin durumu belirsizliğini koruyor ve Ukrayna’nın katılımı olmadan karar alınması uluslararası arenada tartışmalı olarak nitelendiriliyor.